НА ДЕНЕШЕН ДЕН ВО 1916: ЗАПОЧНАЛО НАПРЕДУВАЊЕТО КОН БИТОЛА

На 3 октомври 1916 година, пред точно 110 години, започнала нова фаза од големата сојузничка офанзива на Македонскиот фронт, која во следните недели ќе се приближува сè повеќе кон Битола – тогашниот Монастир.Француската 57. пешадиска дивизија, која претходно учествувала во операциите јужно од градот, од 3 октомври продолжила со движење и борби во поширокиот правец на Баба Планина и Битола. Воените записи за дивизијата го означуваат токму 3 октомври како почеток на периодот на нејзиното напредување по сртовите на Баба Планина и учеството во битката за Монастир.Неколку недели претходно, на 17 септември, сојузничките сили го зазеле Лерин. Оттаму француските, руските и српските единици постепено напредувале кон север, кон силно утврдената одбранбена линија Кајмакчалан – Кенали – Битола.Токму на 3 октомври и баталјонот на Француската легија на странци ги напуштил позициите кај Лерин и преку Калиник тргнал кон границата, стигнувајќи до Негочани – денешно Ники. Следните денови следувале жестоки обиди за пробивање на бугарската одбранбена линија меѓу Меџитлија и Кенали, денешна Кременица, непосредно јужно од Битола.Борбите биле тешки. Централните сили имале добро утврдени позиции, а на 4 октомври започнал нов координиран сојузнички напад во правецот Монастир–Кенали.Она што започнало во тие октомвриски денови ќе кулминира нешто повеќе од еден месец подоцна.На 19 ноември 1916 година, по повлекувањето на силите на Централните сили, сојузничките единици влегле во Битола. Француските воени извори ја наведуваат 57. дивизија како првата француска дивизија што влегла во градот.Но за Битола тоа не значело крај на војната.Фронтот останал непосредно над градот, а следните години Битола била изложена на артилериски оган и разурнувања. Планините и ридовите што денес го опкружуваат градот тогаш биле дел од една од најтешките воени линии на Македонскиот фронт.Така, 3 октомври 1916 година останува еден од датумите во долгата воена историја на Битола – почеток на фаза од офанзивата што преку борбите кај Баба Планина, Кременица и околните села ќе доведе до влегувањето на сојузничките сили во градот на 19 ноември.110 години подоцна, местата околу кои денес секојдневно поминуваме сè уште ги чуваат трагите од Македонскиот фронт.